Operacja przepukliny pępkowej – leczenie laparoskopowe

Przepuklina pępkowa powstaje, gdy przez osłabione miejsce lub ubytek w powłokach brzucha w okolicy pępka uwypuklają się tkanki znajdujące się w jamie brzusznej. Zawartością przepukliny może być m.in. tkanka tłuszczowa, sieć lub fragment jelita.

U osób dorosłych przepuklina pępkowa może rozwijać się stopniowo wraz z osłabieniem ściany brzucha i wzrostem ciśnienia w jamie brzusznej.

Jej powstawaniu mogą sprzyjać m.in.: nadwaga i otyłość; ciąża; częste dźwiganie i duże obciążenia fizyczne; przewlekły kaszel; przewlekłe zaparcia i związane z nimi silne parcie; osłabienie tkanek i powłok brzucha.

Hauzer Clinic oferuje diagnostykę oraz operacyjne leczenie przepuklin pępkowych metodą klasyczną i laparoskopową. Wybór metody zależy od wielkości i charakteru przepukliny oraz indywidualnej sytuacji pacjenta.

Najbardziej charakterystycznym objawem jest uwypuklenie lub guzek w obrębie pępka. Może być bardziej widoczny podczas kaszlu, wysiłku, napinania mięśni brzucha lub w pozycji stojącej, a zmniejszać się po położeniu.

Przepuklina może również powodować: ból lub dyskomfort w okolicy pępka; uczucie ciągnięcia lub rozpierania; tkliwość w miejscu uwypuklenia; nasilenie dolegliwości podczas wysiłku, kaszlu lub dźwigania.

Początkowo dyskomfort może pojawiać się tylko okresowo. Niewielkie przepukliny mogą przez dłuższy czas nie powodować wyraźnych dolegliwości. Brak bólu nie oznacza jednak, że powstały ubytek w powłokach brzucha samoistnie się zamknie.

Szczególnej uwagi wymaga sytuacja, w której wcześniej miękka i możliwa do odprowadzenia przepuklina staje się nagle twarda, bardzo bolesna i nie można jej odprowadzić do jamy brzusznej.

Niepokojące są również: nagły lub szybko nasilający się ból brzucha; nudności i wymioty; wzdęcie brzucha; zatrzymanie gazów lub stolca; wyraźne pogorszenie ogólnego samopoczucia.

Mogą to być objawy uwięźnięcia przepukliny, a w niektórych przypadkach również zaburzenia ukrwienia znajdujących się w niej tkanek. Taka sytuacja wymaga pilnej pomocy medycznej.

Podstawą rozpoznania jest konsultacja chirurgiczna i badanie pacjenta.

Chirurg ocenia wielkość i lokalizację przepukliny, szerokość jej wrót oraz możliwość odprowadzenia zawartości do jamy brzusznej.

W razie potrzeby diagnostykę można uzupełnić badaniem USG.

Przy większych, nawrotowych lub bardziej złożonych przepuklinach lekarz może zalecić dodatkowe badania obrazowe, np. tomografię komputerową, aby dokładniej ocenić stan powłok brzucha i odpowiednio zaplanować leczenie.

U osoby dorosłej istniejący ubytek w powłokach brzucha nie zamyka się samoistnie.

Pas przepuklinowy nie prowadzi do wyleczenia przepukliny. Może być stosowany w wybranych sytuacjach jako rozwiązanie wspomagające, np. jeżeli istnieją przeciwwskazania do leczenia operacyjnego.

Nie każda niewielka przepuklina wymaga jednak natychmiastowej operacji. Decyzja o dalszym postępowaniu zależy m.in. od wielkości ubytku, występujących dolegliwości, tempa powiększania się przepukliny oraz ogólnego stanu zdrowia pacjenta.

Przy niewielkiej przepuklinie, która nie powoduje istotnych dolegliwości, chirurg może zalecić obserwację.

Przepuklina może z czasem się powiększać i powodować coraz większy dyskomfort lub ból. Większy ubytek może również wymagać bardziej rozległego leczenia operacyjnego.

Jednym z możliwych powikłań jest uwięźnięcie przepukliny, czyli sytuacja, w której jej zawartość zostaje zakleszczona i nie może swobodnie powrócić do jamy brzusznej.

Jeżeli w przepuklinie znajduje się fragment jelita, jego uwięźnięcie może prowadzić do niedrożności, a w przypadku zaburzenia ukrwienia wymagać pilnego leczenia operacyjnego.

Celem operacji jest odprowadzenie zawartości przepukliny oraz zamknięcie i odpowiednie wzmocnienie ubytku w powłokach brzucha.

W przypadku niektórych niewielkich przepuklin możliwe jest zamknięcie ubytku przy użyciu szwów. Przy większych przepuklinach lub w sytuacjach, w których konieczne jest dodatkowe wzmocnienie ściany brzucha, chirurg może zastosować implant siatkowy.

Siatka wzmacnia obszar, w którym powstała przepuklina, i z czasem integruje się z otaczającymi tkankami.

O wyborze techniki operacyjnej i konieczności zastosowania siatki decyduje chirurg po ocenie konkretnego przypadku.

Podczas operacji klasycznej chirurg wykonuje nacięcie w okolicy pępka i uzyskuje bezpośredni dostęp do przepukliny.

Zawartość przepukliny zostaje odpowiednio zaopatrzona i odprowadzona do jamy brzusznej, a następnie zamykany jest ubytek w powłokach.

W zależności od jego wielkości i warunków anatomicznych możliwe jest zeszycie tkanek lub zastosowanie implantu siatkowego wzmacniającego operowaną okolicę.

U odpowiednio zakwalifikowanych pacjentów przepuklinę pępkową można leczyć metodą laparoskopową.

Podczas operacji chirurg wykonuje kilka niewielkich nacięć, przez które wprowadza kamerę oraz specjalistyczne narzędzia chirurgiczne.

Pozwala to uwidocznić przepuklinę od strony jamy brzusznej, odpowiednio zaopatrzyć jej zawartość i wzmocnić miejsce ubytku.

W zależności od zastosowanej techniki podczas operacji może zostać wykorzystany implant siatkowy.

Nie każdą przepuklinę pępkową można operować laparoskopowo. Możliwość zastosowania tej metody ocenia chirurg podczas kwalifikacji.

Nie ma jednej metody odpowiedniej dla wszystkich pacjentów.

Przy wyborze techniki chirurg bierze pod uwagę m.in. wielkość przepukliny i wrót przepukliny, jej lokalizację, wcześniejsze operacje w obrębie jamy brzusznej, ewentualny nawrót oraz ogólny stan zdrowia pacjenta.

Niewielka przepuklina pępkowa może wymagać zupełnie innego sposobu zaopatrzenia niż większa lub nawrotowa przepuklina.

Dlatego metodę operacji dobiera się indywidualnie podczas kwalifikacji chirurgicznej.

Operacja laparoskopowa wykonywana jest w znieczuleniu ogólnym. Podczas zabiegu pacjent śpi i pozostaje pod stałą opieką zespołu anestezjologicznego.

W przypadku operacji klasycznej sposób znieczulenia dobierany jest indywidualnie, zależnie od zakresu zabiegu oraz stanu zdrowia pacjenta.

Operacja przepukliny pępkowej trwa zazwyczaj około 30–60 minut.

Jest to czas orientacyjny. Rzeczywisty czas zabiegu zależy m.in. od wielkości przepukliny, zastosowanej techniki operacyjnej, konieczności użycia implantu siatkowego oraz warunków stwierdzonych podczas operacji.

Hauzer Clinic działa w formule szpitala jednego dnia.

Po zakończeniu operacji pacjent pozostaje pod opieką zespołu medycznego. Monitorowane są jego parametry życiowe, stan ogólny, dolegliwości bólowe oraz miejsce operowane.

Po odpowiednim czasie pacjent jest stopniowo uruchamiany. Rozpoczyna również przyjmowanie płynów, a następnie posiłków zgodnie z zaleceniami personelu.

Pacjent pozostaje w klinice na obserwacji i zazwyczaj zostaje wypisany następnego dnia po operacji.

Przed wypisem lekarz ocenia stan pacjenta i przekazuje zalecenia dotyczące stosowania leków, pielęgnacji rany, aktywności fizycznej oraz dalszej kontroli.

Po zabiegu przyjmowanie płynów i pokarmów rozpoczyna się stopniowo, gdy stan pacjenta po operacji i znieczuleniu na to pozwala.

Zwykle najpierw wprowadzane są płyny, a następnie niewielki, lekkostrawny posiłek. Pierwszy posiłek po operacji może więc być lżejszy niż posiłki spożywane przez pacjenta na co dzień, szczególnie po znieczuleniu ogólnym.

Jeżeli pacjent dobrze toleruje jedzenie, nie występują nudności ani wymioty i lekarz nie zaleci inaczej, dietę można następnie stopniowo rozszerzać.

Po operacji przepukliny pępkowej nie ma potrzeby rutynowego stosowania specjalnej, długotrwałej diety wyłącznie z powodu przebytego zabiegu.

W okresie rekonwalescencji warto jednak zadbać o odpowiednie nawodnienie i regularne wypróżnienia. Zaparcia i związane z nimi silne parcie zwiększają ciśnienie w jamie brzusznej.

Pacjent jest stopniowo uruchamiany już po zabiegu. Spokojne chodzenie i codzienna aktywność są wskazane, o ile nie powodują nasilenia bólu.

W pierwszych dniach należy prowadzić oszczędzający tryb życia i unikać czynności powodujących silne napięcie mięśni brzucha.

Do lekkiej pracy, niewymagającej wysiłku fizycznego, wielu pacjentów może wrócić po około 1–2 tygodniach, jeżeli gojenie przebiega prawidłowo.

Powrót do pracy fizycznej wymaga zwykle dłuższego okresu.

Większych obciążeń i dźwigania należy unikać przez około 4–6 tygodni. W tym czasie aktywność można stopniowo zwiększać, kierując się samopoczuciem i zaleceniami lekarza.

Powrót do intensywnego treningu, ćwiczeń siłowych i aktywności mocno angażujących mięśnie brzucha powinien odbywać się stopniowo.

Pas przepuklinowy nie jest konieczny u każdego pacjenta.

W niektórych przypadkach chirurg może zalecić jego stosowanie po operacji, szczególnie gdy przepuklina była większa lub zakres zabiegu wymagał dodatkowego podparcia powłok brzucha.

Pas może poprawiać komfort podczas poruszania się, wstawania lub kaszlu.

Jeżeli zostanie zalecony, może być stosowany przez kilka tygodni po operacji. Dokładny sposób i czas jego noszenia powinien określić chirurg.

Po wypisie należy stosować się do zaleceń dotyczących pielęgnacji rany, stosowania leków oraz aktywności fizycznej.

Warto zadbać o: regularne, spokojne spacery; odpowiednie nawodnienie; regularne wypróżnienia i zapobieganie zaparciom; stopniowe zwiększanie aktywności; unikanie większego wysiłku i dźwigania w pierwszym okresie po zabiegu.

Należy również obserwować ranę. Niewielki obrzęk, zasinienie, tkliwość czy uczucie napięcia w operowanej okolicy mogą występować w okresie gojenia.

Jeżeli jednak ból zamiast ustępować wyraźnie się nasila, pojawia się gorączka, szybko zwiększający się obrzęk, silne zaczerwienienie, krwawienie lub wydzielina z rany, należy skontaktować się z lekarzem.

Jeżeli zastosowany zostanie stały implant siatkowy, pozostaje on w organizmie i z czasem integruje się z otaczającymi tkankami.

Sam zabieg wykonywany jest w odpowiednim znieczuleniu. Po operacji mogą występować ból, tkliwość i uczucie napięcia w operowanej okolicy. W razie potrzeby stosowane jest leczenie przeciwbólowe.

Powrót do prowadzenia samochodu zależy od przebiegu rekonwalescencji.

Pacjent powinien być w stanie swobodnie wykonywać ruchy potrzebne podczas prowadzenia pojazdu oraz bez bólu i ograniczeń wykonać nagłe hamowanie.

Sposób pielęgnacji zależy od zastosowanego opatrunku i sposobu zamknięcia skóry. Szczegółowe instrukcje pacjent otrzymuje przy wypisie.

Termin kontroli ustalany jest przy wypisie. Podczas wizyty chirurg ocenia ranę i przebieg gojenia oraz przekazuje dalsze zalecenia dotyczące aktywności.